21 January, 2026

Data Science nədir? Məlumat Elminin Biznes və Texnologiyadakı Rolu

Müasir dövrdə məlumatlar (data) şirkətlər və fərdlər üçün ən dəyərli resurslardan birinə çevrilib. Bu məlumatlardan düzgün nəticələr çıxarmaq və qərarvermə proseslərini optimallaşdırmaq üçün Data Science (Məlumat elmi) anlayışı ön plana çıxır. Data science statistik analiz, proqramlaşdırma və biznes biliklərini birləşdirərək böyük həcmli məlumatlardan dəyərli biliklər əldə etməyə imkan yaradır.

Data Science nədir?

Data Science – strukturlaşdırılmış və strukturlaşdırılmamış məlumatların toplanması, emalı, təhlili və vizuallaşdırılması prosesidir. Bu sahənin əsas məqsədi məlumatlardan istifadə edərək proqnozlar vermək və strateji qərarların qəbulunu asanlaşdırmaqdır.

Data Science-in əsas komponentləri

Statistik analiz

Proqramlaşdırma (Python, R və s.)

Machine Learning (Maşın öyrənməsi)

Big Data texnologiyaları

Məlumat vizuallaşdırılması

Data Science hansı sahələrdə istifadə olunur?

Data science demək olar ki, bütün sahələrdə tətbiq olunur. Aşağıda ən geniş yayılmış istifadə sahələrini görə bilərsiniz:

1. Biznes və marketinq

Müştəri davranışlarının analizi

Satış proqnozları

Marketinq kampaniyalarının optimallaşdırılması

2. Maliyyə sektoru

Risk analizi

Fırıldaqçılığın aşkarlanması

Kredit skorlaması

3. Səhiyyə

Xəstəliklərin erkən diaqnozu

Tibbi görüntülərin analizi

Müalicə planlarının təkmilləşdirilməsi

4. Texnologiya və süni intellekt

Tövsiyə sistemləri

Səs və görüntü tanıma

Avtomatlaşdırılmış qərarvermə sistemləri

Data Scientist kimdir və nə iş görür?

Data Scientist məlumatları təhlil edən, modellər quran və nəticələri biznes dəyərinə çevirən mütəxəssisdir. Bu peşə sahibləri həm texniki, həm də analitik düşünmə bacarıqlarına malik olmalıdır.

Data Scientist üçün əsas bacarıqlar

Python və ya R bilikləri

SQL və verilənlər bazası anlayışı

Statistik düşüncə

Machine learning alqoritmləri

Analitik və problem həll etmə bacarığı